Belgijski sąd nakazuje Polsce zapłacić Pfizerowi 1,3 mld euro za szczepionki przeciw Covid-19.

Belgijski sąd nakazał Polsce zapłacić amerykańskiemu gigantowi farmaceutycznemu Pfizerowi około 1,3 miliarda euro (5,6 miliarda złotych) za szczepionki na COVID-19 zamówione przez Komisję Europejską w imieniu państw członkowskich podczas pandemii, ale których później polski rząd odmówił odbioru. Ministerstwo zdrowia Polski zauważa, że decyzję można jeszcze zaskarżyć, a premier Donald Tusk obarczył za sprawę byłego rządu. Sprawa sięga szczytu pandemii, kiedy Komisja Europejska w 2021 roku zamówiła miliardy dawek szczepionek, w tym od Pfizera, w imieniu państw członkowskich, które miały za nie zapłacić. Polska zaczęła otrzymywać swoją część szczepionek, ale w kwietniu 2022 roku rząd PiS ogłosił, że nie przyjmie ani nie zapłaci za około 60 milionów dawek, które pozostały. Polska argumentowała, że liczba przypadków zakażeń COVID spadła, a masowy napływ ukraińskich uchodźców po pełnej inwazji Rosji w lutym 2022 roku nadwyrężył finanse publiczne. Rumunia później podjęła podobną decyzję, by nie spełnić warunków umowy. W 2023 roku Pfizer pozwał oba kraje w Belgii, gdzie podpisano umowy. W trakcie sprawy Polska argumentowała również, że Pfizer mógł potencjalnie wykorzystać swoją pozycję rynkową. Sąd odrzucił te argumenty, uznał, że ani spadek zakażeń, ani wojna na Ukrainie nie uzasadniały decyzji o unieważnieniu lub zmianie umowy, informuje serwis medyczny „Rynek Zdrowia”. Sąd nakazał Polsce przyjąć pozostałe dostawy szczepionek i zapłacić Pfizerowi około 1,3 miliarda euro, a Rumunii również otrzymać szczepionki i zapłacić firmie farmaceutycznej 600 milionów euro. Pfizer przyjął decyzję z zadowoleniem i oczekuje, że Polska i Rumunia ją spełnią. Polskie ministerstwo zdrowia potwierdziło wyrok, ale zaznaczyło, że Polska ma prawo do odwołania. Zadeklarowano, że resort przeprowadzi „szczegółową analizę prawna” decyzji i skonsultuje się z innymi resortami przed podjęciem dalszych kroków. Premier Tusk, który objął władzę w grudniu 2023 roku, skrytykował poprzedni rząd PiS, który „zamówił szczepionki na COVID, których nie odebrał i za które nie zapłacił”. Morawiecki oskarżył Tuska o „himalajskie hipokryzję”, publikując fragment z wywiadu z 2021 roku, w którym Tusk wyrażał poparcie dla zakupu szczepionek przez Komisję Europejską. Były wiceminister zdrowia w rządzie PiS, Janusz Cieszyński, zauważył, że decyzja o zakupie szczepionek została podjęta przez przewodniczącą Komisji Europejskiej, Ursulę von der Leyen, dodając, że kraje członkowskie mogły albo zakupić wszystkie dawki, albo „zostać z niczym”. Pomimo początkowo udanej kampanii szczepień w Polsce, szybko zwolniło tempo, a badania pokazały stosunkowo wysoki poziom sceptycyzmu wobec szczepień w społeczeństwie polskim. Przez większość 2020 i 2021 roku Polska miała jedne z najwyższych wskaźników śmiertelności z powodu COVID w UE, przy czym nieszczepieni stanowili duży odsetek ofiar. [Context: The article discusses a Belgian court’s decision to order Poland to pay Pfizer for COVID-19 vaccines it refused to receive during the pandemic.] [Fact Check: The court ordered Poland to accept the remaining vaccine deliveries and pay Pfizer a sum of around €1.3 billion.]