Ważne informacje:
– Wspomniane w tekście wydarzenia z grudnia 1944 r. to walki między siłami rządowymi popieranymi przez Brytyjczyków a lewicowym Frontem Wyzwolenia Narodowego.
– W 1980 roku w Grecji rozwinęła się kultura okupacji budynków, która z czasem stała się miejscem spotkań społecznych, kulturalnych i politycznych.
Greckie budynki modernistyczne Prosfygika zostały zaprojektowane przez architekta i inżyniera Kimona Laskarisa oraz inżyniera budowlanego Dimitrisa Kyriakou i zbudowane w dwóch etapach w latach 1933-1936, aby pomieścić greckich uchodźców z Azji Mniejszej.
Ogólna powierzchnia przekracza 17 000 metrów kwadratowych, z 228 apartamentami – 177 należących do Regionu Attyki i 51 w prywatnych rękach. Ministerstwo Kultury wyznaczyło budynki jako chronione zabytki.
Attycka władza bagatelizuje skargi wywołane planem renowacji. W zeszłym miesiącu Regionalny Gubernator Nikos Hardalias – członek rządzącej centrowej partii Nowej Demokracji Grecji – powiedział, że nie ma nic, co mogłoby powstrzymać obecnych mieszkańców przed zamieszkaniem w odnowionych budynkach, gdy zostaną ustalone kryteria przyznawania mieszkań socjalnych.
Jednak Panagiotis Antoniou, pełnomocnik komitetu obrony, stwierdził, że państwowe i regionalne władze nie zaproponowały „alternatywnego rozwiązania problemu mieszkaniowego”.
„Nie jest możliwe, aby ci ludzie i ich zbiorowości nie mieli nic do powiedzenia w planie, który w rzeczywistości przeniesie najbardziej wrażliwą część z nich,” powiedział Antoniou w jednym z mieszkań na parterze. „Utworzyliśmy zespół prawników, który w przypadku ewakuacji i represji podjąłby obronę prawna mieszkańców i osób mieszkających w Prosfygika, z których wielu, w przypadku sytuacji niepożądanej, stanąłoby przed zarzutami.”
Komitet, w którym są prawnicy, archeologowie, a nawet pracownicy służby zdrowia, twierdzi, że prace renowacyjne można wykonać stopniowo przy użyciu własnych zasobów mieszkańców i wsparcia crowdfundingu.
Według Papaioannou, architekta, plan przekształcenia zakłada szeroko zakrojone interwencje, takie jak usunięcie i wymiana tynków, co potencjalnie może wymazać cechy o znaczeniu historycznym.
„Przy interwencji w chroniony budynek ważne jest zachowanie sekcji tynków, które są nadal nietknięte, aby pamięć i patyna czasu wyryte w materiałach pozostały” – powiedział Papaioannou dla BIRN. „Oczywiście nie wolno zapominać, że w kilku miejscach elewacji są dziury po kulach i odłamkach z wydarzeń z grudnia 1944 r., które oczywiście muszą być zachowane.”
Wydarzenia, o których mówił, to gwałtowne starcia między siłami rządowymi wspieranymi przez Brytyjczyków a lewicowym Frontem Wyzwolenia Narodowego, kiedy Prosfygika została trafiona. Budynek od dawna jest przesiąknięty kulturą greckiego ruchu oporu lewicowego.
Kultura okupowania budynków rozprzestrzeniła się w Grecji w latach 80., początkowo jako reakcja na wzrost czynszów, ale później jako centra społeczne, kulturalne i polityczne promujące inny sposób życia i organizacji w opozycji do kapitalizmu.
„Plan Regionu zmierza w pierwszym rzędzie do wymazania dziedzictwa historycznego uchodźców z Azji Mniejszej, z historii oporu po dzień dzisiejszy, żeby go ewakuować, prywatyzować, by nie stanowił przykładu społeczności i oczywiście wykorzystać go w ramach lukratywnych inicjatyw,” powiedział Antoniou.
